Khu Đô thị mới Thủ Thiêm - TP. Hồ Chí Minh, Bí thư phê bình “Chủ tịch”: Ai phải chịu trách nhiệm?
Nhóm PVTS
Hàng chục nghìn người dân bị ảnh hưởng bởi dự án khu đô thị mới Thủ Thiêm (KĐTMTT) từ lâu đã và đang bức xúc việc ông Lê Thanh Hải làm “hô biến” khu tái định cư mà Chính phủ đã dành cho dân khi ông Hải ra chỉ đạo về vị trí xây dựng khu tái định cư “... không nhất thiết một địa điểm, có thể bố trí từ 3 đến 4 địa điểm trên địa bàn Q.2”.
Ông Hải cũng cho phép “có một khu vực khoảng 10-20ha gần KĐTMTT”! Chính từ những chỉ đạo này, cấp dưới của ông Hải đã “xé” 160 ha tái định cư mà Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt cho dân ra thành nhiều khu tái định cư khác nhau mà hầu hết đều nằm ngoài diện tích, vị trí mà Chính phủ đã phê duyệt.
Chỉ đến khi báo chí phê phán gay gắt, ông Lê Thanh Hải mới yêu cầu UBND TP. Hồ Chí Minh tìm quỹ đất tại 5 phường như quyết định ban đầu của Thủ tướng Chính phủ để xây dựng 12.500 căn hộ cho dân bị giải tỏa. Sau đó ông Hải còn chỉ đạo Ban quản lý khu ĐTMTT điều chỉnh quy hoạch 42 ha trong khu trung tâm ĐTMTT (bao gồm chung cư tái định cư 16,56 ha) để chuyển toàn bộ diện tích sang đầu tư xây dựng chung cư phục vụ tái định cư dự án khu ĐTMTT chứ không mang đất tái định cư của dân đi góp vốn thành lập công ty cổ phần để “lên sàn” chứng khoán nữa. Tuy nhiên, việc tìm cho đủ quỹ đất “chữa cháy” việc tái định cư như chủ trương ban đầu của Chính phủ không phải là điều dễ dàng gì nữa. Bởi tại KĐTMTT nhiều khu đất đã được chính quyền TP. Hồ Chí Minh giao cho các công ty làm dự án, phân lô bán nền.
Đã có một cuộc họp thương lượng nhằm mua lại đất để thực hiện chỉ đạo của Bí thư Thành ủy Lê Thanh Hải nhưng chưa đi đến đâu. Một nguồn tin từ các “đại gia” cho hay, thành phố muốn mua lại đất của những dự án này cũng phải chịu giá từ 25 - 40 triệu đồng/1m2 đất, theo giá thị trường. Và đây là một số tiền không hề nhỏ. Vậy nên, trao đổi với Đại Đoàn Kết, cử tri Q. 2 đặt câu hỏi “giá như ông Hải thời còn làm Chủ tịch đừng ra quyết định “hô biến” 160 ha tái định cư, một chủ trương rất hợp lòng dân của Chính phủ, thì bây giờ dân đâu có kêu ca mà cấp dưới cũng không phải nhọc công đi “khắc phục hậu quả”.
Không chỉ ông Lê Thanh Hải mà cả những Phó Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh nhiệm kỳ ông Hải làm Chủ tịch cũng đã có những quyết định, ý kiến “khó hiểu”. Nguyên Phó Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh Nguyễn Văn Đua (hiện là Phó Bí thư thường trực UBND TP. Hồ Chí Minh) từng ký ban hành hai quyết định cùng ngày 27-12-2005, trong đó một quyết định “thay thế quyết định của Thủ tướng”? (nhiều năm sau này khi bị báo chí phê phán TP mới ra công văn sửa sai). Còn Phó Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh Nguyễn Hữu Tín thì từng khẳng định, sẽ có 90 ha tái định cư tại Nam Rạch Chiếc (phường An Phú, quận 2), 50 ha tại phường Cát Lái và 6,4 ha tại phường Thạnh Mỹ Lợi...
Dựa theo những ý kiến trên, các quan chức Q.2, Ban quản lý KĐTMTT khi trả lời thắc mắc của dân cũng chẳng hề đề cập gì đến đất tái định cư tại P. Bình Khánh, Bình An, Thủ Thiêm, nơi mà Chính phủ cho phép họ tái định cư. Trong suốt thời gian ông Hải làm Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh, chưa bao giờ chính quyền TP thừa nhận 160ha tái định cư tại những nơi mà như hiện nay ông Bí thư Lê Thanh Hải chỉ đạo phải xây căn hộ tái định cư cho dân. Nếu vào thời điểm đó, UBND TP. Hồ Chí Minh nhận rõ cái sai này thì nhiệm kỳ UBND TP. Hồ Chí Minh hiện thời khó có thể bị “phê bình” vì những lỗi liên quan đến dự án KĐTMTT. Nói chính xác thì UBND TP. Hồ Chí Minh thời ông Lê Thanh Hải làm Chủ tịch mới đáng “phê bình” vì những quyết định “bất thường”, đầy sai sót, trái với tinh thần của Chính phủ khi phê duyệt dự án KĐTMTT, dẫn tới khiếu kiện kéo dài, lòng dân bất an. Còn KĐTMTT thì bị xà xẻo tan nát, quy hoạch ban đầu bị biến dạng và tạo ra nhiều cơ hội cho những kẻ đầu cơ, trục lợi trên quyền lợi, tài sản của nhân dân.
Tại Hội nghị Thành ủy TP. Hồ Chí Minh tháng 12-2007, Phó Bí thư kiêm Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh Lê Hoàng Quân đã “trấn an” các đại biểu khi họ thắc mắc về đất tái định cư bị “hô biến” đi đâu rằng “không mất một tấc đất nào cả, chẳng qua là do quy hoạch chưa chuẩn” (Theo báo Tuổi trẻ TP HCM). Nếu quả thật là quy hoạch chưa chuẩn dẫn đến những sai sót dây chuyền trong việc xác định đất tái định cư của dân thì UBND TP. Hồ Chí Minh nhiệm kỳ ông Lê Thanh Hải cần phải làm rõ vì đây chính là nơi quyết định những vấn đề về quy hoạch của KĐTMTT trong thời kỳ “nóng bỏng” nhất từ 2001-2006.
Những ngày qua, người dân KĐTMTT bàn tán rất nhiều về việc mình sẽ được hưởng “chất lượng cuộc sống tốt hơn cả khu đô thị mới Phú Mỹ Hưng” như Bí thư Lê Thanh Hải chỉ đạo cho cấp dưới thực hiện. Họ tin thì ít mà nghi ngờ lại nhiều vì đã hơn 10 năm, KĐTMTT chưa giải tỏa xong, hạ tầng hầu như chưa có gì, nơi ở mới chưa biết hình hài ra sao, ở đâu? Cầu Thủ Thiêm sắp khánh thành nhưng khó có thể sử dụng đúng công năng vì không kết nối phù hợp với hạ tầng do đường Lương Định Của hiện hữu quá nhỏ càng làm nghi ngờ trên lớn hơn. Có lẽ các cấp lãnh đạo TP Hồ Chí Minh trước khi phê bình người khác cũng nên tự “nhìn ngắm” lại chính mình trước cái đã.
Nhóm PVTS