Dư luận truyền thông Mỹ về cuộc tranh luận McCain-Obama: Nghị Sĩ John McCain kiểm soát được đề tài
Báo Người Việt
Sau cuộc tranh luận giữa hai ứng cử viên tổng thống vào tối Thứ Sáu vừa qua, nhiều người cho rằng Nghị Sĩ John McCain đã thắng, nhiều người lại nghĩ Nghị Sĩ Barack Obama mới là người thành công. Các cuộc thăm dò dư luận cho thấy đa số dân Mỹ thấy không ai thắng lớn, cũng không ai phạm vào một sơ sẩy nào để bị coi là thất bại.
Có thể nói những ai đang ủng hộ ứng cử viên nào thì cảm thấy ứng cử viên của mình sáng chói hơn. Các bài bình luận trên báo chí và các đài ở Mỹ cho thấy rõ rệt khuynh hướng đó. Những nhà bình luận thân McCain nêu lên những ưu điểm của ông giúp ông được các cử tri ủng hộ mạnh mẽ hơn sau cuộc tranh luận này. Những người thích ông Obama thì cũng nghĩ như vậy về gà của mình.
Sau cuộc tranh luận, có nhà bình luận cho rằng ông McCain được lợi nhất vì ông là người hướng dẫn được những cuộc trao đổi ý kiến vào những đề tài mà ông chiếm thế thượng phong. Thí dụ khi bàn về vấn đề Iraq, nếu đề tài thảo luận chú ý đến chương trình tăng quân năm ngoái của Tổng Thống Bush thì ông McCain sẽ lợi. Vì kết quả sau một năm cho thấy quyết định đó thành công, mà năm ngoái ông McCain ủng hộ, và ông Obama chống lại hành động này. Ngược lại, ông Obama cố lái cuộc thảo luận sang vấn đề quyết định tấn công Iraq từ lúc đầu tiên, vì ông McCain đã ủng hộ còn ông Obama, khi đó còn là một nghị sĩ cấp tiểu bang, đã chống lại. Đa số dân Mỹ bây giờ biết những lý do nêu ra khi tấn công, như liên hệ giữa Saddam Hussein với Al Queda, như vũ khí hủy diệt tập thể ở Iraq là không đúng. Và nhiều người Mỹ nghĩ cuộc chiến Iraq không đáng công, nước Mỹ đáng lẽ không nên can dự vào xứ này. Vì vậy nếu hai ứng cử viên bàn về vấn đề này thì ông Obama có lợi.
Khi theo dõi cuộc tranh luận tối Thứ Sáu, người ta thấy ông McCain đã khéo léo dùng nhiều thời gian nói về đề tài quyết định tăng quân năm ngoái, nên ông đã chiếm được lợi thế. Nếu ông Obama trả lời về vụ này để bị lôi cuốn, cũng thảo luận về hậu quả cuộc vụ tăng quân, thì dù ông nói gì cũng bất lợi. Và quả thật ông Obama đã để cho bị lôi cuốn. Ngược lại, đề tài mà ông Obama nêu ra là quyết định đánh Iraq từ đầu thì ông McCain không bao giờ trả lời cả.
Đề tài về Afghanistan có thể đem lợi thế cho ông Obama, vì từ lâu ông đã cổ động việc rút bớt quân từ Iraq để điều động nhiều quân qua Afghanistan. Ông vẫn chỉ trích chính phủ Bush và ông McCain đã để bị sa lầy ở Iraq quá lâu nên bỏ qua không tìm bắt được Osama bin Laden. Nhưng khi nêu lên vấn đề này thì ông Obama lại để cho cuộc tranh luận quay sang vấn đề quân Mỹ có nên tiến sang xứ Pakistan để truy lùng hay không. Mà trên vấn đề Pakistan thì ông McCain có lợi thế hơn vì được chuẩn bị kỹ hơn với những kinh nghiệm sẵn có.
Ông Obbama hay bị ông McCain lôi ra khỏi đề tài mà ông Obama muốn nhấn mạnh, ngược lại, ông McCain kiểm soát được, không để tình trạng đó xẩy ra. Khi một ứng cử viên để cho đối thủ đặt đề tài cho mình tham dự thảo luận thì thế nào cũng bất lợi.
Những người ủng hộ ông Obama thì lạc quan cho rằng ông Obama đã “thoát kiểm” trong cuộc tranh luận đầu tiên này. Vì đề tài đối ngoại và quốc phòng xưa nay vẫn là phạm vì mà Nghị Sĩ John McCain chiếm ưu thế. Sau 60 phút tranh luận về các đề tài đó mà ông Obama chưa bị vấp ngã nặng thì coi như ông đã thoát hiểm! Hai cuộc tranh luận sau sẽ nói về các đề tài chính sách đối nội.
Cuộc thăm dò của các báo cũng cho thấy đa số đàn ông ngồi coi tranh luận trên ti vi phê điểm là Nghị Sĩ John McCain thắng, ngược lại đa số phụ nữ nghĩ Nghị Sĩ Barack Obama thắng. Một yếu tố khiến nhiều phụ nữ nghiêng về phía ông Obama là lối nói của ông McCain nhiều khi có vẻ trịch thượng đối với đối thủ nhỏ tuổi hơn mình. Ông McCain, 72 tuổi, nói nhiều lần câu “Ông ấy (Obama) không hiểu... Ông ấy không biết rằng... (he doen't know, he doesn't understand).” Khi nghe câu đó nhiều lần, khán giả sẽ quan sát kỹ Nghị Sĩ Obama và có thể thấy ông không phải là người quá dốt nát như những lời phê phán đó diễn tả. Một điều cũng được báo chí Mỹ nhận xét là cuộc tranh luận giúp ông Obama ra mắt nhiều cử tri Mỹ với dáng điệu của một người trông bên ngoài “có vẻ tổng thống” hơn. Trước đây nhiều người chỉ biết Nghị sĩ John McCain và thấy ông trông có vẻ đủ tư cách để làm một vị tổng thống Mỹ.
Phiếu cử tri đoàn mới quyết định
Ba cuộc nghiên cứu dư luận gần đây nhất của đài CBS, CNN và báo USA TOday, và Viện Nghiên Cứu Gallup cho thấy nhiều người nghiêng về phía ông Obama hơn; riêng Gallup cho biết kết quả chênh lệch 8%. Nhưng nguyên nhân khiến ông Obama được ưu thế có thể là tình hình kinh tế tài chánh rối ren làm nhiều người mất tin tưởng ở đảng Cộng Hòa, chứ không phải chỉ là hậu quả cuộc tranh luận tuần trước. Hơn nữa, những kết của nghiên cứu dư luận trên toàn quốc thực ra không ích lợi trong việc tiên đoán ai sẽ đắc cử tổng thống năm nay. Nếu một tiểu bang đã nghiêng rõ ràng về một ứng cử viên, thì dù số người ủng hộ có tăng thêm rất nhiều cũng không ích lợi gì hơn. Kết quả sau cùng sẽ được quyết định ở một số tiểu bang gọi là “ngang ngửa,” nơi người dân còn có thể thay đổi ý kiến. Ở những tiểu bang nào mà mỗi ứng cử viên hiện chỉ dẫn trước đối thủ dưới 4% thì vẫn phải coi là nghiêng ngửa, vì còn hơn 5 tuần nữa dân chúng còn thay đổi ý kiến. Các tiểu bang đó hiện nay là Ohio, Pennsylvania, Colorado, Virginia, Florida, New Mexico, Missouri, Michigan, Nevada, New Hampshire, North Carolina, Wisconsin, Minesota, và Indiana.
Tới đầu tuần này, theo mạng lưới RealClearPolitics thì nếu tính tất cả các tiểu bang chắc chắn ủng hộ một ứng cử viên vì mức chênh lệch từ 10% trở lên, thì ông Obama đang dẫn trước với 171 phiếu cử tri đoàn, ông McCain được 158 phiếu. Nếu kể cả những tiểu bang nghiêng về một ứng cử viên, khi tỷ số ủng hộ chênh lệch từ 5% trở lên thì ông Obama được 228 phiếu, McCain được 163 phiếu. Còn lại 147 phiếu cử tri đoàn thuộc các tiểu bang ngang ngửa. Ứng cử viên nào chiếm được 170 phiếu cử tri đoàn (trên tổng số 538) thì sẽ đắc cử tổng thống Mỹ. Trong trường hợp hai ông mỗi người được 168 phiếu thì các dân biểu Hạ Viện sẽ bỏ phiếu quyết định.