Công trình nghệ thuật biến... đàn bà thành đàn ông
Văn QuangNgày xửa ngày xưa, khi mới bắt đầu biết đọc sách, tôi đã rất thích thú khi được đọc mấy câu thơ trong Quốc Văn Giáo Khoa Thư lớp Đồng Ấu. Bài thơ châm biếm có vẽ đôi voi được đắp nổi trên bức tường cổng làng.
“Khen ai kheo khéo vẽ đôi voi
Đủ cả đầu đuôi đủ cả vòi
Còn “cái số kia” sao không đắp
Hay là lý trưởng bớt đi rồi?”
Nhìn kỹ lại bức tranh vẽ trên bức tường cổng làng thì đúng là đôi voi có đủ đầu đuôi, đủ cả cặp vòi, cặp ngà dài cứng đơ, nhưng lại không có “cái số kia” thật. Cái bụng cứ tròn quay, nhẵn thín như cái trống, chẳng biết nó là voi đực hay voi cái hay là loại voi “đồng tính” cũng nên. Song ai cũng thấy ngụ ý mỉa mai trong mấy câu thơ đó.
Ngày nay đi đến địa phương nào cũng thấy người ta đua nhau dựng một bức tượng "hoành tráng" làm biểu tượng cho địa phương mình. Ngoài cái biểu tượng đó, địa phương nào giàu hoặc có nhiều danh lam thắng cảnh, còn xây thêm dăm ba cái biểu tượng nữa cho thêm phần “vinh hoa phú qúy”, mặc dầu dân tình nơi đó vẫn đói meo. Hãy “phồn vinh giả tạo” trước cái đã.
Chẳng ai hiểu là cái gì
Vì thế mấy bác làm nghề tạc tượng, xếp đá, nặn đất, đắp xi măng có một thời làm ăn khấm khá lắm, tậu xe hơi làm nhà lầu như chơi. Mỗi “công trình điêu khắc” như thế đều mang tính “nghệ thuật cao”. Và đã là nghệ thuật thì không thể tính bằng tiền. Do đó cứ thoải mái lập dự án, bao nhiêu cũng được. Ủy Ban “duyệt” là có tiền!
Đã có rất nhiều “công trình điêu khắc nghệ thuật” làm xong mà dân chẳng hiểu là cái hình thù gì, nói lên cái quỷ gì. Những nhà làm văn học nghệ thuật địa phương lại phải dài cổ ra giải thích: hòn đá dài dài là cánh tay phụ nữ, cục tròn tròn là cái đầu một đôi thanh niên nam nữ chụm vào nhau tượng trưng cho cuộc sống hạnh phúc, mấy cái lủng lẳng kia là bốn cái chân bước trên đường tự do, cái hòn đất đứng chơ vơ giữa trời là tính độc lập. Thế là đủ cả Độc lập Tự Do Hạnh Phúc nhé.
Dân nghe mà không sướng. Dân cố hiểu mà… không hiểu. Mặc! cứ có biểu tượng là văn minh hiện đại rồi. Chẳng tin bạn cứ thử đi một vòng, quanh mấy tỉnh ở VN chúng tôi mà xem. Đố bạn hiểu được một phần trong những công trình nghệ thuật tuyệt tác đứng chình ình ở khắp nơi trên đường phố, trong công viên, giữa ngã ba ngã tư. Toàn những tác phẩm “kinh hồn” của những “điêu khắc gia” cả đấy. Mỗi công trình ngốn của nhà nước, của nhân dân năm bảy trăm triệu hoặc một vài tỉ là chuyện bình thường. Nếu xấu hoặc chưa chuyển tải được ý nghĩa sâu sắc (!) thì ta làm lại. Hà tiện từng ký gạo phát cho dân nghèo, song đã nói đến công trình nghệ thuật, tiêu biểu cho tinh thần, ý chí cương quyết của “tỉnh nhà” thì không thể hà tiện được. Có phải không các bác? Đấy là “lời bàn Mao Tôn Cương” của mấy cụ trong Hội Đồng Nhân Dân, những vị được coi là có bằng cấp, có chữ nghĩa. Không cần biết là bằng cấp đi mua hay nhờ thi hộ. Còn những vị tự biết mình là nông dân thì cứ im lặng, gật gù ra cái điều hiểu biết cho sáng giá. Các biểu tượng cứ thi nhau mọc lên, chẳng có trường lớp mỹ thuật nào đào tạo ra kịp những điêu khắc gia, danh họa, danh sư để cung ứng cho kịp với tốc độ phát triển cái kiểu này.
Công trình nghệ thuật Hoa Biển hơn 10 tỉ đi về đâu?
“Hoa Biển”, cái tên thật lãng mạn, đầy chất hoa, chất thơ, chất…muối, rất thích hợp với một thành phố như Nha Trang.
Còn nhớ cách đây hơn ba năm, tháng 11-2004, UBND tỉnh Khánh Hòa đã phê duyệt dự án đầu tư, cho phá dỡ đài liệt sĩ tại bãi biển trung tâm thành phố Nha Trang để xây dựng “công trình nghệ thuật Hoa biển”. Cả thành phố xôn xao chờ đợi tác phẩm nghệ thuật này.
Dự án không phải thông qua đấu thầu, đã được giao cho ban quản lý dự án các công trình xây dựng dân dụng Khánh Hòa làm chủ đầu tư. Công ty cổ phần xây lắp - vật liệu xây dựng Khánh Hòa được chỉ định thầu thi công “Hoa biển”. Cứ mỗi ngày cái tác phẩm nghệ thuật ấy như cái bụng bà bầu dần dần hình thành, dần dân lộ rõ thì người dân càng ngơ ngác không hiểu nó tượng trưng cho cái gì. Suốt một đời sống với biển, song người dân chẳng hề biết cái hoa biển nó ra làm sao, nó có giống con tôm, con nghêu hay con bạch tuộc, con sứa biển? Nhưng những nhà văn nhà thơ thì biết rất rõ, bởi nó có sẵn trong óc tưởng tượng phong phú của mỗi người. Tuy nhiên, có ông cho nó méo, có ông cho nó tròn, có ông cho nó giống cái lá đa, có ông cho nó huyền hoặc như sương khói, như mặt trời lúc rạng đông…
Thế cho nên “hoa Biển” có quyền tròn méo thế nào là tùy nhà thiết kế. Mỗi lúc Hoa Biển thân yêu của dân Nha Trang hiện hình trên nền trời thì người dân càng thấy nó… kỳ cục. Đã có nhiều cuộc tranh cãi nổ ra ngay từ khi Hoa Biển chưa hoàn thành, bởi nó không giống ai, không giống cái gì cả. Hoa cũng không mà lá cũng không. Người cũng không mà ngợm cũng không.
Tuy nhiên việc ngưng thi công, tức là bỏ ngang xương không làm nữa lại vì một lý do khác, trần tục và dễ hiểu hơn: Hết tiền!
Ban đầu tổng vốn đầu tư cho “Hoa biển” chưa tới 10 tỷ đồng. Thế nhưng sau một thời gian làm việc, nhà thầu và chủ đầu tư đã nhiều lần đề nghị phải tăng vốn đầu tư lên gần gấp đôi, tới 18,3 tỷ đồng mà vẫn không hoàn thành đúng tiến độ.
Cứ làm sao trúng thầu rồi xin thêm
Ở Việt Nam, chuyện đang làm rồi bỏ ngang hoặc làm lờ lững để “vòi” thêm tiền của nhà nước là chuyện rất thường xảy ra. Dường như trong tất cả những hợp đồng đều chấp nhận cái khoản gia tăng này. Không có hợp đồng nào trói buộc nhà thầu phải tuân thủ đúng nguyên tắc phải làm xong công việc với số tiền đã được ký kết. Đã có không biết bao nhiêu dự án được các cấp có thẩm quyền phê duyệt tăng thêm ngân sách. Cái “hướng mở” này rất có lợi cho cả nhà thầu xây dựng và người có quyền cho phép tăng thêm ngân sách. Đôi bên cùng có lợi, chỉ có nhà nước thiệt.
Công trình nghệ thuật Hoa Biển cũng không thoát ra ngoài cái tiền lệ thông minh ấy. Công trình bị bỏ dở dang và đến đầu năm 2006 thì tỉnh phải chỉ thị ngừng thi công để thuê kiểm toán thẩm định lại. Mặc cho mưa nắng, gió biển dãi dầu, cát trắng vùi dập, công trình nghệ thuật biến thành một bãi lộn xộn như bãi rác. Hình thù của Hoa Biển vốn đã dị hợm càng dị hợm.
Điều này đã khiến nhà cầm quyền thành phố Nha Trang đau đầu loay hoay tìm giải pháp “tháo gỡ khó khăn”.
Rất may là tỉnh đang có một đại công ty khai thác “Hòn Ngọc” Vinpearl thành một nơi du lịch sang trọng, dành cho khách du lịch hạng “chiến”. Sau một thời gian thương lượng, tỉnh đã ra quyết định chấm dứt đầu tư cho dự án này và giao cả công trình “Hoa biển” cùng khu vực đất bãi biển thuộc đài liệt sĩ trước đây cho Công ty cổ phần du lịch và thương mại Vinpearl đầu tư, khai thác. Tất nhiên trong những “động thái” này, phải có sự mặc cả giữa đôi bên. Nhà đầu tư Vinpearl vin vào thế bí của một công trình đứt đoạn xếp xó để kiếm cái giá hời và áp đặt những điều kiện có lợi cho mình. Phía chính quyền thì đành chịu nhượng bộ miễn là có người chịu dang tay đón nhận cái “cục nợ đời” đó cho êm đẹp. Nhưng ngay trong những sự “dàn xếp” ấy đã chắc gì nhà nước không chịu thiệt thêm một lần nữa?
Nghệ thuật hô biến đàn bà thành “liền ông”
Sau khi xem xét nhiều giải pháp để “sửa sai” cho dự án kể trên, tỉnh đã chấp thuận cho Vinpearl sửa lại “Hoa biển” thành “Tháp trầm hương”.
Chuyện cũng dễ hiểu thôi, đang vẽ cái hoa, tẩy xóa bớt vài cái cành cái lá, biến nó thành cái lọ. Đấy là một thứ “công trình nghệ thuật” biết làm xiếc.
Vinpearl sẽ đập bỏ cả bộ phận “hai chiếc vòi” của “Hoa biển” và cắt bỏ bớt một số tầng trên cùng đã xây dang dở để hạ độ cao; thiết kế bổ sung, tạo thêm các hình ảnh xung quanh phần ống tháp còn lại để tạo hình thù “Tháp trầm hương”...
Chẳng biết ý tưởng lớn lao của tác giả Hoa Biển là thế nào, đến nay người ta cắt cụt cả hai tay, cứa luôn phần đầu của tác phẩm mà ông cũng nín khe. Đang là đàn bà với khuôn ngực tuyệt mỹ bỗng bị cưa luôn phần tuyệt mỹ để trở thành “liền ông”. Một tác phẩm điêu khắc quan trọng làm biểu tượng cho cả một thành phố du lịch nổi tiếng của Việt Nam mà bị biến dạng đến như thế thì quả là một sự “sỉ nhục nghệ thuật” trắng trợn nhất trong những công trình nghệ thuật đương đại.
Mười mấy tỉ cho đại tác phẩm có lẽ cũng bay hơi theo gió biển. Từ nay mỗi lần nhìn thấy Đỉnh Trầm Hương người ta không thể quên sự hình thành bôi bác của nó, dù cho mai này nó có là “hòn ngọc của hòn ngọc” cũng thế thôi!
Nông dân và sân gold quý tộc
Trong những chuyện lẩm cẩm về thực hiện dự án có liên quan tới đất đai còn một chuyện lẩm cẩm nữa có nằm mơ cũng khó hình dung ra được. Đó là chuyện các bác nông dân ở Long An đang chuẩn bị đi đánh gôn (gold). Gold vốn là sân chơi của dân có tiền, được coi như món chơi của dân “quý sờ tộc”. Ở Việt Nam bây giờ cũng có khối vị “lên đời” bắt đầu cầm gậy chơi gôn. Cứ tính sơ sơ, trung bình mỗi lần chơi gôn mất vào khoảng gần 100 USD thôi chứ không nhiều! Tưởng rằng muôn đời các bác nông dân cũng không sờ giờ vào chiếc gậy. Ấy thế mà thời cuộc đổi thay, tầng lớp trung lưu trúng mánh, quan chức trúng mối, dân tư sản “vùng lên” cũng đã biết cầm gậy. Lạ hơn nữa các bác nông dân Long An cũng chuẩn bị cầm gậy không phải “đả cẩu bổng” như của Cái Bang mà là gậy đánh gôn đàng hoàng. Lý do cũng hơi kỳ quặc.
Trong khi thế giới đang rộ lên phong trào tẩy chay sân golf và chọn ngày 29/4 hàng năm là Ngày thế giới không có golf (World-no-golf Day") thì tại Việt Nam lại rộ lên phong trào lập dự án sân golf! Cứ như cái gì thừa thãi trên thế giới đều được “tải” về xứ sở này.
Nông dân không còn tấc đất cắm dùi
Chỉ trong một thời gian ngắn, một tỉnh sát nách Sài Gòn là Long An đã có 18 dự án sân golf và đã có 13 dự án được UBND tỉnh tiếp nhận, 5 dự án đang trong giai đoạn hoàn chỉnh chờ phê duyệt.
Đặc biệt, ở huyện Cần Giuộc có đến 7 dự án sân golf, ở một xã nghèo của tỉnh Long An lại có đến 5 dự án sân golf được nhắm đến và đã có một vài dự án đang được thực hiện.
Cụ thể tại một xã như xã Long Hậu, dự án sân golf đầu tiên trên địa bàn xã này là dự án của Công ty An Tây với diện tích 300ha, trong đó quy mô sân golf 36 lỗ với diện tích là 96ha. Tiếp đến là dự án đầu tư khu đô thị, sân golf với diện tích 275ha của Công ty Thái Sơn, trong đó quy mô sân golf cũng là 36 lỗ 100ha. Rồi dự án đầu tư khu sân golf và vui chơi giải trí cao cấp quy mô 562 ha, trong đó sân golf chiếm 120ha.
Quy mô “vĩ đại” của các dự án sân golf là thế nhưng cả Long Hậu chỉ có 1 cái sân bóng bé tí chưa bằng 1/1.000 dự án sân golf dành cho thanh thiếu niên trong xã vui chơi.
Khi những dự án sân gold này thực hiện thì tổng diện tích đất nông nghiệp trên địa bàn huyện Cần Giuộc phải thu hồi giao cho các dự án là gần 3.200ha. Như thế, đất nông nghiệp sẽ bị teo lại, nhiều nông dân sẽ không còn tấc đất "cắm dùi", bị đẩy ra các khu tái định cư và chưa biết mai này sẽ ra sao.
Những mưu toan thâm độc
Rồi khi dự án khu đô thị, sân golf chuẩn bị thực hiện, dân có đất ruộng thì muốn "lên đời" để kiếm thêm tiền đền bù; quan cũng "thừa nước đục thả câu" trục lợi. Từ đó, một đường dây "chạy" chuyển mục đích sử dụng đất ra đời.
Chính vì thế 2 viên chức Phòng Tài nguyên - Môi trường huyện Cần Giuộc và 2 viên chức xã Long Hậu xộ khám; Chủ tịch và Phó Chủ tịch xã Long Hậu cũng bị cho về vườn.
Theo kế hoạch đền bù Dự án khu đô thị, sân golf của Công ty Thái Sơn thì 1 công đất ruộng (1.000m2) được đền bù 35 triệu đồng, còn đất thổ cư thì 90 triệu.
Theo tính toán của các bác lão nông thì tiền đền bù 1m2 chỉ đủ mua 2 tô phở bởi 1 công đất = 1.000m2 và chỉ được có 35 triệu đồng, vậy 1m2 chỉ có 35.000 đồng. Nếu lấy tiền đền bù 1m2 đi ăn Phở 24 ở Sài Gòn thì chỉ vừa đủ 1 tô.
Trong khi đó, dư luận lại cho rằng thực chất các dự án sân golf ở Long An là những dự án nhằm chiếm đất và tập trung ở những khu vực giáp ranh TP Sài Gòn. Việc lập quy hoạch đầu tư sân golf chỉ là bước thứ nhất nhằm chiếm đất rồi sau đó xin điều chỉnh lại quy hoạch phân lô, bán nền...
Nói cho rõ hơn việc lập dự án sân gold chỉ là một “động tác giả”, sau khi đã đuổi được các bác nhà quê rời khỏi mảnh đất của cha ông để lại thì tạm thời cứ để đó rồi sẽ tính toán với những giới chức có thẩm quyền, xin thay đổi mục đích sử dụng từ sân gold sang đất làm nhà, làm phố, xây biệt thự, chung cư cao cấp. Giá đất sẽ lên đến vài ngàn lần. Dân có tiền lại xếp hàng tranh nhau mua. Thế là, nông dân thì bị "ép" nhận tiền đền bù theo giá "bèo" còn chủ đầu tư thì hốt hàng trăm tỉ?
Chỉ thiệt thòi cho các bác nông dân. Chung quy mọi mục đích đều phục vụ cho cánh nhà giàu, cánh ăn trên ngồi trước. Người lao động, người công nhân, nông dân được hưởng cái gì? Chỉ có mất đất, mất nhà mất cửa, mất cả chỗ sinh nhai.
Những toan tính quả là tàn độc, tất nhiên muốn tính toán được như thế thì phải có bàn tay của những người có quyền hành, có thế lực. Một mình bọn con buôn không làm nổi.
Cần phải nói cho rõ hơn, đây không phải là lần đầu tiên xuất hiện mưu toan này. Nó đã được áp dụng ở khá nhiều nơi và đã thành công nên bây giờ đem áp dụng tại Long An, một tỉnh ngay cửa ngõ TP. Sài Gòn, món lợi khổng lồ sẽ “thơm” hơn nhiều.
Lại giấy xanh giấy đỏ loạn cào cào
Tình hình đất đai thực tế là như thế, việc chuyển đổi mục đích sử dụng đất đai cho cánh con buôn dễ dàng là như thế, nhưng người dân thường muốn làm thủ tục xin hợp thức hóa cái nhà, miếng đất của chính mình thì lại gặp muôn vàn rắc rối. Rắc rối đến độ không biết đâu mà lần.
Cho đến bây giờ, bạn hỏi một trăm người dân VN xem nhà đất của họ được xác nhận chính thức trên giấy nào, gồm có những gì? Tôi cam đoan với bạn 99% không hế biết mô tê gì ráo. Anh nào cầm được sổ đỏ thì cứ cầm, sổ hồng cũng OK, sổ trắng cũng đành chịu vậy. Không hơi sức đâu chạy theo mấy cái giấy của “các ổng”. Mà ngay “các ổng” là những chuyên viên nhà đất của quận huyện, của làng xã, mỗi ông cũng giải thích một cách khác nhau. Không khác gì đi khám bệnh ở các bệnh viện Sài Gòn - Hà Nội, mỗi nơi cho một kết quả hoàn toàn khác. Và không ai tin ai, nơi nào cũng đòi khám lại từ đầu tới cuối, mặc dầu bạn có bệnh án từ một bệnh viện khác.
Lại họp, lại bàn chuyện cũ mèm
Trong những ngày gần đây lại rộ lên những câu hỏi quay cuồng về tờ giấy chủ quyền nhà đất này.
Cuối tháng 2-2008 vừa qua, tại cuộc họp Thường trực Chính phủ với Bộ Tài nguyên - Môi trường (TN-MT), Bộ Xây dựng và các cơ quan liên quan đã chính thức đi đến thống nhất: Nhà và đất sẽ chỉ cấp một loại giấy chủ quyền mới. Cụ thể màu gì thì chưa ai biết, nhưng đây là một thông tin gây “kinh hoàng” cho người dân đã quá ngán thủ tục nhiêu khê trong hành trình đi xin cấp chủ quyền cho bất động sản (BĐS) của mình.
Xin hãy thử nhìn qua những cuộc thay đổi chóng mặt của tấm giấy chủ quyền nhà, đất qua các thời kỳ:
- Trước 1993 là “giấy trắng”: bao gồm các loại giấy chủ quyền cấp trước ngày giải phóng như bằng khoán điền thổ, văn tự đoạn mãi BĐS...; hoặc cấp sau ngày giải phóng như giấy phép xây dựng, quyết định hoặc giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà...
- Sau 1993 là “giấy đỏ” cũ: giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cấp theo Luật Đất đai năm 1993.
- Năm 1994 là “giấy hồng” cũ: giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà và quyền sử dụng đất cấp theo Nghị định 60 của Chính phủ.
- Kế tiếp là “giấy đỏ” mới: giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cấp theo Luật Đất đai năm 2003 và Nghị định 181 năm 2004 (dành cho cả đất trống và đất đã xây nhà).
- Năm 2005 là “giấy hồng” 95: giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà ở cấp theo Nghị định 95 của Chính phủ.
- Năm 2006 là “giấy hồng” mới : giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà ở và quyền sử dụng đất ở ở cấp theo Luật Nhà ở và Nghị định 90
Mặc kệ nó là thượng sách
Bạn đã thấy chóng mặt chưa? Và cũng vì cái sự chóng mặt này mà các quan chức chức nhà đất “no nê” trên sự đau khổ của dân lành. Quận hành một kiểu, xã hành một kiểu, phường hoạnh họe kiểu khác. Nhưng có “thủ tục đầu tiên” đưa ra thì chúng ta cùng thống nhất ngay.
Thế nên anh dân nào khôn ngoan thì cứ theo chủ nghĩa “măckênô” nếu không thật sự cần đến cái giấy chủ quyền này. Nhưng tài sản của người dân khi cần sang nhượng mua bán, cầm cố lại phải lụy đến chính quyền cho cái giấy xác nhận. Từ cái giấy xác nhận này đến cái giấy xác nhận kia lại lòi ra trăm thứ phải điều chỉnh, kể cả những thứ gần như vô lý. Lúc đó thì hầu bao phải móc ra cho các quan lột tự do. Ngay một anh công chức quèn có tí quyền hành cũng trở thành tỉ phú. Điều này chẳng có gì là bí mật. Ai cũng biết, ai cũng thấy. Vậy mà cái tệ nạn ấy vẫn cứ ung dung diễn ra như trên sân khấu công khai từ năm này sang năm khác. Đó mới là câu hỏi đáng hỏi chính quyền đã làm gì?
Đến nay cuộc họp Thường trực Chính phủ với Bộ Tài nguyên - Môi trường (TN-MT), Bộ Xây dựng và các cơ quan liên quan lại một lần nữa nhắc lại những thứ cũ mèm, rối rắm như ma trận, lại chỉ làm mấy quan bên dưới được thể xoay xở thêm một lần nữa mà thôi. Hôm qua khác với hôm nay và hôm nay khác với ngày mai. Thế là anh dân cứ méo mặt chạy như bị ma đuổi.
Thuế trời ơi đất hỡi
Chưa hết, đã khổ vì luật lệ, người nông dân ở những làng xã xa xôi còn phải đóng các thứ “phí” vớ vẩn khác, tùy theo tình hình mỗi nơi lại “sáng tạo” một kiểu thu “phí” khác, nó cũng giống như thu thuế vậy.
Người dân ở thôn Thuỷ Lập, xã Quảng Lợi, Thừa Thiên Huế, cho biết nghe đài phát thanh trên mấy chiếc loa rè cũng phải trả tiền. Ông Nguyễn H - ở thôn Thuỷ Lập, xã Quảng Lợi - nói: “ Ở xã tui, mỗi công dân trong độ tuổi lao động mỗi năm phải nộp cho xã 5.000 đồng tiền truyền thanh. Quy định như rứa thì ngay cả người bị điếc trong độ tuổi lao động cũng phải nộp tiền cho xã!". Ông Nguyễn Ngạnh (68 tuổi) cho biết thêm: "Mấy nơi khác người ta mắc loa lên cột rất đàng hoàng. Còn đằng này, xã tui lại cột loa lên... đọt cây. Cột lên đó nên hễ trời mưa, gió là loa lại hư, hỏng thì không "nói" được. Đã rứa lại bữa nói, bữa không".
“Xã Quảng Lợi rất rộng, nhưng cả xã chỉ có hơn một chục cụm loa. Thế nên mới có chuyện nhà ở gần loa thì nghe đến điếc cả tai, còn nhà ở xa hơn thì đài nói chi cũng không biết". Đó là chưa nói đến mấy chục nhà dân xóm Mới, họ ra định cư ở ven phá đã 5 năm, năm nào cũng nộp tiền truyền thanh cho xã. Vậy mà tới giờ xã vẫn chưa mắc cho họ cái loa nào cả.
Thu “phí truyền thanh” chỉ là một trong nhiều khoản thu "trời ơi đất hỡi" của UBND xã Quảng Lợi. Theo chị Văn Thị Huệ - người dân địa phương - thì: "Mỗi năm tui nộp "nghĩa vụ" cho xã 125.000 đồng. Trong những khoản phí do xã quy định, phần lớn các khoản tui không biết là cái gì như: NT, tình thương, WB2, chất độc...".
Dù biết các khoản thu này là "lạ" nhưng đến mùa vụ chị Huệ vẫn phải đi đóng tiền cho xã như nhiều người dân trong xã. Chị Huệ than thở: “Những khoản này được ghi trong sổ nghĩa vụ. Nếu không đóng tiền nghĩa vụ thì lúc cần, tui không được UBND xã xác nhận hồ sơ hành chánh. Như hồi trước, do chưa nộp nghĩa vụ nên tui không được xã xác nhận hồ sơ để vay tiền làm kinh tế thoát nghèo. Mới đây nhất, có người sinh con, do người này chưa thực hiện nghĩa vụ, nên xã không xác nhận, cấp giấy khai sinh cho đứa nhỏ - cho đến khi gia đình nộp đủ nghĩa vụ".
Đó là cách chính quyền khống chế người dân thấp cổ bé miệng.
Hàng cứu trợ về tay quan xã
Tàn nhẫn hơn nữa, đến hàng cứu trợ dành cho nguời nghèo lại bị ăn cướp trắng trợn, về tay cán bộ và vợ con 'quan' xã hết.
Xã Quảng Minh huyện Quảng Trạch tỉnh Quảng Bình là nơi chịu nhiều ảnh hưởng nặng nề do thiên tai gây ra, đặc biệt là sau trận lũ lịch sử đầu tháng 8-2007.
Trong một chương trình từ thiện, xã được phân bổ 30 suất quà. Trị giá mỗi suất quà là 200 ngàn đồng.
Các đối tượng nhận quà là người nghèo, người tàn tật không có bảo hiểm y tế, người có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn và học sinh mồ côi cha mẹ.
Vậy mà ông Chủ tịch xã Hoàng Hữu Nam lại tàn nhẫn đem cả 30 phần quà chia cho “cán bộ” và vợ con “quan” xã hết. Trong danh sách nhận quà có 15 người là cán bộ xã (từ xã đội phó đến cán bộ văn thư lưu trữ xã) còn 15 suất còn lại được phân cho chồng, vợ, con của cán bộ lãnh đạo chủ chốt xã như: Vợ của Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch xã, Phó Chủ tịch xã…
Khỏi cần bình luận lôi thôi, sự tàn nhẫn này là hết sức man rợ. Người dân nông thôn bị chèn ép, lừa đảo đến tận cùng cái khố rách. Nếu đi làm từ thiện không sáng suốt, tin vào các quan xã thì đúng là “nối giao cho giặc”.
Dân phòng bề hội đồng
Ngoài ra người dân đôi khi còn bị “bề hội đồng” bởi những chú dân phòng ti toe có tí quyền hành trong tay. Gần đây nhất, khoảng 22 giờ đêm 3-3,anh Trần Thanh Nhàn chạy xe máy tới khu vực 2, thị trấn Cái Vồn, huyện Bình Minh, Vĩnh Long đã va vào một cụ già khiến bà cụ bị ngã, sây sát ở chân.
Sau khi đỡ cụ già dậy, bất ngờ anh Nhàn bị một nhóm dân phòng xông tới đấm đá túi bụi, dùng ma trắc đánh vào người.
Nhóm dân phòng này còn còng tay và lôi anh Nhàn lê dưới đất một đoạn trước khi đưa về trụ sở khóm 2.
Tại trụ sở, nhóm dân phòng đưa anh Nhàn vào phòng kín, đóng cửa lại và tiếp tục đánh hội đồng. Người thân anh Nhàn vào can ngăn thì bị nhóm này chửi và dùng ma trắc đánh. Không chịu nổi, anh Nhàn tung cửa chạy ra ngoài và được người dân che chở mới thoát thân.
Được công an tận tình bảo vệ
Thế nhưng trưởng công an thị trấn Cái Vồn - Pan Văn Năm - cho biết sau khi va đụng bà cụ ngã, anh Nhàn đã quay lại cán tiếp khiến bà cụ bị gãy chân.
Lực lượng dân phòng đi tuần tra (năm người) đến giữ hiện trường nhưng anh Nhàn chống cự nên có đánh vài bạt tai, hoàn toàn không có chuyện dùng ma trắc đánh người.
Ông Năm nói thêm, sau khi về trụ sở khóm 2, người nhà của anh Nhàn (ở cùng địa phương) kéo đến phá cửa và đánh lực lượng dân phòng để giải thoát anh Nhàn.
Theo xác minh của phóng viên tại Phòng CSGT huyện Bình Minh, biên bản hiện trường cho thấy bà cụ chỉ bị sây sát nhẹ, hoàn toàn không bị gãy chân như ông Năm nói.
Theo quan sát của phóng viên, hai cổ tay anh Nhàn bị trầy do còng, khắp người có cả chục dấu ma trắc sưng đỏ, mắt phải bị sưng và tụ máu, đầu bị tét chảy máu.
Rõ ràng đây là thủ đoạn bao che của CA xã cho dân phòng tác oai tác quái. Cho đến nay, cơn bão giá vẫn cứ leo thang từng ngày, trộm cắp như rươi, cúm gà lại đang bùng phát ở nhiều địa phương… Người dân một cổ đeo đến năm bảy cái tròng làm sao chịu nổi?
